انجمن علمی جنگلبانی ایرانمجله جنگل ایران2008-611315320231122Comparison of the structural characteristics of coppice and standard stands of oriental beech (Fagus orientalis Lipsky) in Hyrcanian forests
(Case study: forests of Kojoor, Nowshahr)مقایسۀ ویژگی‌های ساختاری توده‌های شاخه‌زاد و دانه‌زاد راش شرقی (Fagus orientalis Lipsky) در جنگل‌های هیرکانی (مطالعۀ موردی: جنگل‌های منطقۀ کجور نوشهر)25927617920010.22034/ijf.2022.343424.1870FAمهراناسمعیلیکارشناسی ارشد علوم زیستی جنگل، دانشکدۀ منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج.محسنجوانمیریپوردانش آموخته دکتری علوم جنگل، دانشکدۀ منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج.وحیداعتماددانشیار، دانشکدۀ منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج.منوچهرنمیرانیاناستاد بازنشسته، دانشکدۀ منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج.Journal Article20220529The beech tree has the ability to produce shoots and form a coppice stands under specific natural climatic and environmental conditions or under unusual circumstances caused by human interference. The current research aims to compare the structural characteristics of coppice and standard stands of beech in the Hyrcanian forests in the Chetan area in Nowshahr. The diameter at breast height of all trees was measured using the full calipering method to determine the stocking volume. Half-hectare sample plots were established using the distance-azimuth method to study the spatial structure. The standing and log stocking volumes were also determined. According to the results, the number of live and dead trees in the coppice stand was 174 and 9.7 per hectare, respectively, and their volume was 146.2 and 3.6 m³/ha, respectively. In the standard stand, the number of live and dead beech individuals was 145 and 11 per hectare, respectively, while their volume was 147.5 and 12.1 m³/ha, respectively. About 55% of the standing dead trees in the coppice stand and 35% of the standing dead trees and 42% of the fallen dead trees in the standard stand were primarily in the first decay degree. The highest number of individuals in a beech coppice group included four, which is 17%. Groups of five individuals and two individuals also accounted for 16.9% and 16.5%, respectively. Spatial structure indices of beech coppice, including the Pielou segregation, Clark and Evans, Mingling, DBH differentiation, DBH dominance, and uniform angle, indicate species continuity, clustering, severe dominance of beech species, moderate differences, small size dominance, and clump distribution, respectively. Traditional uses of forests have influenced the structural characteristics of beech stands. Therefore, it is suggested that these and other similar stands be protected as a forest reserve to ensure the development of these habitats towards a more favorable state and the stability of the landscape in these areas.در شرایط خاص طبیعی اقلیمی و رویشگاهی و غیرطبیعی ناشی از تخریب انسان راش می‌تواند جست تولید کند و فرم شاخه‌زاد را پدید آورد. این پژوهش به مقایسۀ ویژگی‌های ساختاری توده‌های شاخه‌زاد و دانه‌زاد راش جنگل‌های هیرکانی در منطقۀ چتن شهرستان نوشهر می‌پردازد. برای تعیین موجودی، قطر برابرسینۀ همۀ درختان با آماربرداری صددرصد اندازه‌گیری شد. برای بررسی ساختار مکانی در دو تودۀ قطعه نمونه‌های 5/0 هکتاری با روش فاصله- آزیموت استقرار یافتند و همۀ فاکتورهای مربوط برداشت شدند. موجودی خشک‌دارهای سرپا و افتاده در دو توده نیز اندازه‌گیری شد. براساس نتایج در تودۀ شاخه‌زاد تعداد در هکتار درختان زنده و خشک راش به‌ترتیب 174 و 7/9 اصله در هکتار و حجم آنها به‌ترتیب 2/146 و 6/3 مترمکعب در هکتار بود. در تودۀ دانه‌زاد تعداد پایه‌های زنده و خشک راش 145 و 11 اصله در هکتار را شامل می‌شد که حجم آنها به‌ترتیب 5/147 و 1/12 متر مکعب بود. 55 درصد از خشک‌دارهای سرپا در تودۀ شاخه‌زاد و 35 درصد از خشک‌دارهای سرپا و 42 درصد افتاده در تودۀ دانه‌زاد در درجۀ یک پوسیدگی قرار داشتند. تعداد جست در جست‌گروه راش چهار پایه است که سهم این جست‌گروه‌ها 17 درصد فراوانی کل جست‌گروه‌ها بود. جست‌گروه‌های شامل پنج جست و دو جست نیز 9/16 و 5/16 درصد فراوانی را شامل می‌شدند. شاخص‌های ساختار مکانی راش در تودۀ شاخه‌زاد شامل تفکیک پیلو، تجمعی کلارک- ایوانز، شاخص آمیختگی، اختلاف قطر، ابعاد قطر و زاویۀ یکنواخت، به‌ترتیب نشان‌دهندۀ پیوستگی گونه‌ای، کپه‌ای، غالبیت شدید راش، اختلاف متوسط، کوچک بودن غالبیت ابعاد و توزیع کپه‌ای بود. در این پژوهش، استفاده‌های سنتی از جنگل بر ویژگی‌های ساختاری رویشگاه‌های راش اثرگذار بوده است. بنابراین پیشنهاد می‌شود که این توده‌ها و دیگر توده‌های مشابه به‌منزلۀ ذخیره‌گاه جنگلی حفاظت شوند تا سوق یافتن این توده‌ها به‌سوی حالت مطلوب‌تر و پایداری سیمای سرزمین در این مناطق تضمین شود.https://www.ijf-isaforestry.ir/article_179200_fc2871e40cc694e9ed361fd5a9986588.pdfانجمن علمی جنگلبانی ایرانمجله جنگل ایران2008-611315320231122Evaluation of monitoring criteria and indicators of Zagros forest resources management plan by local communities (case study: Bazoft region)ارزیابی معیارها و شاخص‌های پایش طرح مدیریت منابع جنگلی زاگرس از منظر جوامع محلی (مطالعۀ موردی: منطقۀ بازفت)27729117920710.22034/ijf.2022.337180.1878FAبیتاللهمحمودیاستادیار گروه علوم جنگل، دانشکدۀ منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد0000-0003-4120-829Xسامرهدرخشان هورهکارشناس ارشد جنگلداری، دانشکدۀ منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکردJournal Article20220625This research was designed and implemented with the aim of gauging the perceptions and views of forest-dwelling communities regarding the implementation of the Zagros Forest Resources Management Plan. Field surveys and interviews were conducted with heads of 82 households from local communities in the Bazoft region of Chaharmahal and Bakhtiari province, who were directly involved with the forest resources management plan. The study examined and prioritized the opinions of local communities on 24 indicators and three criteria: social-participatory, economic-livelihood, and forest management. The results revealed that among the evaluated indicators, people's satisfaction with the plan's implementation, the plan's responsiveness to the needs of local communities, and the improvement of household income after the plan's implementation were the least desirable. The criteria of forest management, economic-livelihood, and social-participation were prioritized from first to third, respectively. This confirms that the impact of the forest resources management plan on social and especially economic indicators was much less than on the forest management indicators. In fact, from the perspective of local communities, the economic and social outcomes of the plan have not been on par with its forestry effects. This has undoubtedly undermined the plan's effectiveness on forest management indicators. The study's findings underscore the need for special attention to the definition and effectiveness of socioeconomic indicators in the preparation of forestry and forest management plans. These indicators will influence all aspects of management in the forest and could potentially marginalize conservation, revitalization, and optimal utilization methods, leading to the loss of years of cost and investment.<span lang="FA" style="font-family: 'B Nazanin';">این پژوهش با هدف سنجش دیدگاه و تلقی جوامع جنگل‌نشین دربارۀ اجرای طرح مدیریت منابع جنگلی زاگرس، طراحی و اجرا شد. 82 خانوار از جوامع محلی ساکن در منطقۀ بازفت استان چهارمحال و بختیاری که به‌طور مستقیم با طرح مدیریت منابع جنگلی در ارتباط بودند انتخاب شدند و ارزیابی معیارها و شاخص‌های پایش طرح از راه پیمایش میدانی و مصاحبه با سرپرستان خانوارها صورت گرفت. نظر جوامع محلی دربارۀ 24 شاخص و 3 معیار اجتماعی- مشارکتی، اقتصادی- معیشتی و مدیریت جنگل، بررسی و اولویت‌بندی شد. نتایج نشان داد که از بین شاخص‌های ارزیابی‌شده، رضایت مردم از اجرای طرح، پاسخگویی طرح به نیازهای جوامع محلی و ارتقای درآمد خانوار پس از اجرای طرح در کمترین اولویت مطلوبیت قرار دارند. معیارهای مدیریت جنگل، اقتصادی- معیشتی و اجتماعی- مشارکتی به‌ترتیب اولویت مطلوبیت اول تا سوم را به خود اختصاص دادند. این موضوع مؤید این است که تأثیر اجرای طرح مدیریت منابع جنگلی بر شاخص‌های اجتماعی و به‌خصوص اقتصادی بسیار کمتر از شاخص‌های مدیریت جنگل بوده است. در واقع از منظر جوامع محلی پیامدهای اقتصادی و اجتماعی طرح هم‌سنگ اثرهای جنگل‌شناختی آن نبوده است که همین امر به‌طور مسلم سودمندی تأثیر طرح بر شاخص‌های مدیریت جنگل را از بین برده است. نتیجه پژوهش روشن می‌سازد که در تهیۀ طرح‌های جنگلداری و مدیریت جنگل، باید به چگونگی تعریف و اثرگذاری شاخص‌های اجتماعی و اقتصادی توجه ویژه‌ای داشت. چراکه این شاخص‌ها همۀ ابعاد مدیریتی در جنگل را تحت تأثیر خود قرار خواهند داد و عملاً اقدامات حفاظتی، احیایی و شیوه‌های بهینه بهره‌برداری را به حاشیه می‌برند و نتیجۀ سال‌ها هزینه و سرمایه‌گذاری از بین خواهد رفت.</span>https://www.ijf-isaforestry.ir/article_179207_f97ec2e33553eb2dd5c972396ae7370a.pdfانجمن علمی جنگلبانی ایرانمجله جنگل ایران2008-611315320231122Variations of soil carbon storage according to age in reforested stands of Acer velutinum Boiss. (case study: Neka-Zhalmroud forests)تغییرات ذخیرۀ کربن خاک برحسب سن در توده‌های جنگلکاری‌شدۀ افرا پلت (.Acer velutinum Boiss) (مطالعۀ موردی: جنگل‌های نکا- ظالمرود)29331117920910.22034/ijf.2023.357277.1885FAمهدیسعیدیدانشجوی دکتری، گروه علوم و مهندسی جنگل، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ایران.سیدمحمدحجتیاستاد، گروه علوم و مهندسی جنگل، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ایران.اصغرفلاحاستاد، گروه علوم و مهندسی جنگل، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ایران.0000-0002-3300-3975Journal Article20220824The study of soil property variability over time in forest stands to determine the optimal age range for various management purposes is a research topic that has received limited attention in Iran. This research aimed to investigate the changes in soil carbon storage according to age in reforested stands of <em>Acer velutinum</em> in the Neka-Zalemroud forests. Three age groups were selected: 10-20, 20-30, and 30-40 years. Statistical analysis was conducted using 20 × 20 m sample plots and a systematic-random method with 50 × 50 m grid dimensions. Five soil samples (in the center and square of the sample plot) were taken from the surface soil (0-15 cm) in each age class studied. The results showed that among the physical characteristics, the highest soil moisture (37.33%) was found in the 30-40 year age group, and the highest bulk density (2.17 grams per cubic centimeter) was found in the 10-20 year age group. Upon examining the chemical characteristics of the soil, it was found that apart from acidity and electrical conductivity, the rest of the characteristics had significant differences influenced by the age of the stand. The highest amounts of absorbable phosphorus (7.81 mg/kg), total nitrogen (0.35%), and organic carbon (6.1%) were found in the 30-40 year old stand, and the highest amount of absorbable potassium (638.91 mg/kg) was found in the 10-20 year old stand. The carbon sequestration study showed that the 30-40-year-old stand had the greatest ability among the stands, with 305.89 tons of carbon sequestered per hectare. Therefore, based on the optimal age of carbon storage (30-40 years) for reforested <em>Acer velutinum</em>, the results of this research can be prescribed for different management purposes.<span lang="FA" style="font-family: 'B Nazanin';">تغییرپذیری خصوصیات خاک با گذشت زمان در توده‌های جنگلکاری به‌منظور تعیین محدودۀ سنی بهینه برای اهداف مختلف مدیریتی از جمله موضوعات پژوهشی است که در ایران کمتر به آن توجه شده است. در این پژوهش تغییرات ذخیرۀ کربن خاک برحسب سن در توده‌های جنگلکاری‌شدۀ افرا پلت در جنگل‌های نکا- ظالمرود بررسی شد. سه سن تودۀ 20-10، 30-20 و 40-30 سال در منطقه انتخاب و برای آماربرداری از قطعات نمونه 20×20 متر با استفاده از روش منظم- تصادفی با ابعاد شبکه 50×50 متر استفاده شد. سپس پنج نمونه خاک (در مرکز و چهارگوش قطعه نمونه) از خاک سطحی (15-0 سانتی‌متری) با استفاده از استوانه فلزی در سه قطعه نمونه در هر طبقۀ سنی برداشت شد. نتایج نشان داد که از بین مشخصه‌های فیزیکی بیشترین مقدار رطوبت خاک (33/37 درصد) متعلق به سن تودۀ 40-30 ساله و بیشترین مقدار جرم مخصوص ظاهری (17/2 گرم بر سانتی‌متر مکعب) متعلق به سن تودۀ 20-10 ساله است. بررسی ویژگی‌های شیمیایی خاک نشان داد که به‌جز واکنش خاک و هدایت الکتریکی، بقیۀ مشخصه‌ها تحت تأثیر سن توده‌ها اختلاف معنی‌داری دارند. بیشترین فسفر قابل جذب، نیتروژن کل و کربن آلی به‌ترتیب با 81/7 میلی‌گرم بر کیلوگرم، 35/0 و 1/6 درصد در تودۀ 40-30 ساله و بیشترین پتاسیم قابل جذب با 91/638 میلی‌گرم بر کیلوگرم در تودۀ 20-10 ساله مشاهده شد. نتایج بررسی ترسیب کربن نشان داد که تودۀ 40-30 ساله با 89/305 تن در هکتار کربن ترسیب‌شده بیشترین توانایی را دارد. بنابراین می‌توان نتایج این پژوهش مبنی بر سن بهینۀ ذخیرۀ کربن (40-30 سال) برای جنگلکاری افراپلت را برای اهداف مدیریتی مختلف معرفی کرد. </span>https://www.ijf-isaforestry.ir/article_179209_4bc1fd3185946f893a80589b77b7be52.pdfانجمن علمی جنگلبانی ایرانمجله جنگل ایران2008-611315320231122Genetic diversity of Parrotia persica (DC) C.A. Meyer in Hyrcanian forestsتنوع ژنتیکی گونۀ انجیلی (Parrotia persica (DC.) C.A. Meyer) در جنگل‌های هیرکانی31332717919310.22034/ijf.2023.330465.1858FAمجتبیایمانی راستابیدانشآموخته دکتری، گروه علوم و مهندسی جنگل، دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری0000-0001-7498-8689حمیدجلیلونداستاد، گروه علوم و مهندسی جنگل، دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری0000-0003-0016-4104اصغرفلاحاستاد، گروه علوم و مهندسی جنگل، دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساریبهزادشاهیناستادیار، پژوهشکده ژنتیک و زیست‌فن‌آوری کشاورزی طبرستان، ساری، ایرانJournal Article20220227<em>Parrotia persica</em>, a native species of the Hyrcanian forests, is distributed from the west to the east of the forests of northern Iran. This study investigated the genetic diversity of <em>Parrotia persica</em> using molecular information from populations collected from three habitats in Gilan, four habitats in Mazandaran, and three habitats in Golestan. Using the Amplified Fragment Length Polymorphism (AFLP) marker, 826 bands were obtained, with more than 90% of the bands being polymorphic. The mean content of polymorphic information (PIC) and marker index (MI) were calculated to be 0.24 and 22.4, respectively. Cluster analysis based on the Jaccard similarity coefficient and Unweighted Pair Group Method with Arithmetic Mean (UPGMA) algorithm revealed a wide variety in the collected samples. Based on the Jaccard similarity coefficient, the range of genetic similarity varied from 0.26 to 0.44. The results of the molecular analysis of variance (AMOVA) showed that 21% of the total genetic diversity in <em>Parrotia persica</em> populations was due to genetic diversity between the populations of the three provinces of Golestan, Mazandaran, and Guilan. Genetic diversity within the populations of the habitats accounted for 79%. It can be concluded that there is no difference between the populations based on the diversity of molecular information, but there is diversity within the populations. The diversity among the evangelical populations seems to be more influenced by the environment than genetically. However, for a more accurate conclusion, it is suggested that different ecotones of the population be examined with molecular markers.انجیلی گونۀ بومی و مختص جنگل‌های هیرکانی است که از غرب تا شرق جنگل‌های شمال ایران پراکنش دارد. در این پژوهش، تنوع ژنتیکی انجیلی با استفاده از اطلاعات مولکولی جمعیت‌های جمع‌آوری‌شده از استان‌های گیلان (سه رویشگاه)، مازندران (چهار رویشگاه) و گلستان (سه رویشگاه) بررسی شد. با کمک نشانگر AFLP، 826 باند به‌دست آمد که بیش از 90 درصد آنها چندشکل بودند و میانگین محتوای اطلاعات چندشکل (PIC) و شاخص نشانگر (MI) به‌ترتیب 24/0 و 4/22 محاسبه شد. تجزیه‌وتحلیل خوشه‌ای برمبنای ضریب تشابه جاکارد و الگوریتم UPGMA نشان داد که تنوع گسترده‌ای در نمونه‌های جمع‌آوری‌شده وجود دارد، به‌طوری‌که براساس ضریب تشابه جاکارد، دامنۀ تشابه ژنتیکی از 26/0 تا 44/0 متغیر بود. نتایج تجزیۀ واریانس مولکولی (AMOVA) نشان داد که 21 درصد از تنوع ژنتیکی کل در جمعیت‌های انجیلی ناشی از تنوع ژنتیکی بین جمعیت‌های سه استان گلستان، مازندران و گیلان است و تنوع ژنتیکی درون جمعیت‌های رویشگاه‌ها، 79 درصد به‌دست آمد. می‌توان نتیجه‌گیری کرد که براساس تنوع اطلاعات مولکولی تنوع بین جمعیت‌های انجیلی به‌مراتب از تنوع درون‌جمعیتی آن کمتر است. به نظر می‌رسد که تنوع موجود بین جمعیت‌های انجیلی بیشتر متأثر از محیط باشد تا ژنتیک. البته برای نتیجه‌گیری دقیق‌تر پیشنهاد می‌شود که اکوتون‌های مختلف جمعیت انجیلی نیز با نشانگرهای مولکولی بررسی شوند.https://www.ijf-isaforestry.ir/article_179193_f9c146c506425a9d76ddd759481d8762.pdfانجمن علمی جنگلبانی ایرانمجله جنگل ایران2008-611315320231122Feasibility of single-polarized TanDEM-X data for Hyrcanian forest height estimation (Case study: Shast-Kalateh forest)بررسی قابلیت داده‌های تک‌قطبشی TanDEM-X در برآورد ارتفاع تاج‌پوشش جنگل‌های هیرکانی (مطالعۀ موردی: جنگل شصت‌کلاته)32934317921010.22034/ijf.2023.367017.1905FAمریمپورعظیمیدانشآموختۀ کارشناسی ارشد جنگلداری، دانشکدۀ علوم جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگانشعبانشتایی جویباریاستاد گروه جنگلداری، دانشکدۀ علوم جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان0000-0002-3868-8475جهانگیرمحمدیاستادیار گروه جنگلداری، دانشکدۀ علوم جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگانحسینآقابابائیاستادیار گروه علوم اطلاعات جغرافیایی و رصد زمین، دانشکدۀ علوم رصد زمین، دانشگاه توئنته، هلندJournal Article20221105In this study, the capability of single-polarized TanDEM-X data was assessed for estimating the Hyrcanian forest height. Two approaches of Sinc interferometric coherence model based on Random Volume over Ground (RVoG) and differential interferometry utilizing airborne LiDAR-derived DTM were compared. The study was conducted in part of Dr. Bahram Nia’s forest management plan (Shast-Kalateh). 308 circular sample plots with an area of 0.1 ha were used in evaluating the accuracy of predicted forest height using two different approaches. For this reason, Lorey’s mean tree height weighted by basal area was calculated. The interferometric coherency was involved in the Sinc function for inverting forest height. We also removed topography from the SAR phase calibrated with LiDAR-derived DTM on open areas for estimating forest height based on differential interferometry. After terrain correction, the average predicted canopy height was extracted for each plot. Our results showed higher accuracy of differential interferometry than the Sinc model in forest height estimation when compared with ground reference data (RMSE=2.86 m and rRMSE=12.28%). Although, the accuracy of estimated forest height by the Sinc model was comparable with RMSE=3.41 m and rRMSE=14.46%. We found TanDEM-X data and coherence-based models a relatively promising approach in the Hyrcanian forest even though only 15% of Lorey’s men height change was explained by the Sinc model. Hence, further studies are needed to figure out the effects of species, slope, and image aquisition features on the results.در این پژوهش، قابلیت داده‌های راداری تک‌قطبشی ماهوارۀ TanDEM-X در برآورد ارتفاع تاج‌پوشش جنگل‌های هیرکانی بررسی شد. دو رویکرد تداخل‌سنجی تفاضلی با به‌کارگیری مدل رقومی زمین حاصل از داده‌های لیدار هوابرد و مدل Sinc حاصل ساده‌سازی مدل پراکنش حجمی نامنظم روی سطح Random Volume over Ground (RVoG) مقایسه شد. منطقۀ پژوهش در بخشی از طرح جنگلداری دکتر بهرام‌نیای گرگان (شصت‌کلاته) واقع شده است. آمار زمینی 308 قطعه نمونۀ دایره‌ای به مساحت 1/0 هکتار برای ارزیابی دقت رویکردهای استفاده‌شده در برآورد ارتفاع تاج‌پوشش به‌کار گرفته شد. به این منظور میانگین ارتفاع لوری در محل قطعات نمونه محاسبه شد. دامنۀ همدوسی برای برآورد ارتفاع تاج‌پوشش با استفاده از مدل Sinc به‌کار برده شد و با حذف اثر توپوگرافی از فاز رفع ابهام‌شده که با فاز حاصل از زمین در مناطق باز تطبیق یافته بود، ارتفاع تاج‌پوشش به روش تداخل‌سنجی تفاضلی به‌دست آمد. پس از تصحیح هندسی تصاویر، میانگین ارتفاع تاج‌پوشش برآوردی در محل قطعات نمونه استخراج شد. نتایج ارزیابی مستقیم ارتفاع تاج‌پوشش برآوردی نسبت به واقعیت زمینی نشان داد که رویکرد تداخل‌سنجی تفاضلی نسبت به مدل Sinc با مقادیر مجذور میانگین مربعات خطای مطلق RMSE و نسبی rRMSE به‌ترتیب 86/2 متر و 28/12 درصد و ضریب تبیین 33/0 از دقت بیشتری برخوردار است. این درحالی است که نتایج قابل مقایسه‌ای با استفاده از مدل Sinc به‌دست آمد (m41/3 RMSE = و 64/14% rRMSE =). به‌طور کلی تحقیق حاضر پتانسیل نسبی داده‌های با طول موج کوتاه TanDEM-X و مدل‌های مبتنی بر همدوسی را به‌منظور برآورد ارتفاع تاج‌پوشش جنگل‌های هیرکانی در سطح وسیع نشان می‌دهد، اگرچه تنها 15 درصد از تغییرات میانگین ارتفاع لوری به‌وسیلۀ مدل Sinc بیان شد. از این‌رو پژوهش‌های بیشتری برای درک عوامل تأثیرگذار بر صحت نتایج از جمله نوع گونه، شیب و مشخصه‌های برداشت تصویر ضروری به نظر می‌رسد.https://www.ijf-isaforestry.ir/article_179210_882760d95d14d3ca2fb9c73adcc209e1.pdfانجمن علمی جنگلبانی ایرانمجله جنگل ایران2008-611315320231122Estimating the amount of forest road sedimentation employing Washington Surface Erosion Model and evaluating the effect of fillslope variables on itبرآورد مقدار رسوبگذاری جادۀ جنگلی با مدل فرسایش سطحی واشینگتن و ارزیابی میزان اثر ورود متغیر دیوارۀ خاکریزی بر آن34536016622010.22034/ijf.2023.376647.1908FAعلیرضاقمی معتضهدانشآموخته دکتری جنگلداری، دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه‌سرا، ایرانرامیننقدیاستاد گروه جنگلداری، دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه‌سرا، ایران0000-0002-6671-0369ادریستقوای سلیمیاستادیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه‌سرا، ایرانعبدالله امینآکایاستاد گروه مهندسی جنگل، دانشکدۀ فنی بورسا، ترکیهJournal Article20221221Forest roads are recognized as one of the primary sources of sediment production in mountainous watersheds. Predicting the amount of sediment they produce is crucial for effective management. The WARSEM model, developed in the forests of the United States and used globally, is one of the most efficient models for estimating sediment from forest roads. However, a significant limitation of this model is the lack of fillslope data. Given the unique characteristics of the northern forests of Iran, such as steep slopes, this study investigated the potential impact of this factor on the model's results. The study was conducted in the third district of the Chelavand forestry project, located in the natural resources area of Astara city in Northwestern Iran. The total length of the roads studied was 5.5 km, divided into 48 samples with homogeneous characteristics. Essential information was collected for the implementation of the model. The model estimated the amount of road and cutslope sediment to be 94.786 tons per kilometer per year. After incorporating information about the fillslope area, the model was run again. The predicted amount of sediment from the fillslope area was 3.4 tons/km per year. A t-test analysis revealed that the observed difference between the results was not significant. Therefore, it can be concluded that adding features related to the fillslope area does not significantly affect the final results of the model in the study area.جاده‌های جنگلی یکی از منابع تولید رسوب در حوضه‌های آبخیز کوهستانی محسوب می‌شوند که پیش‌بینی مقدار رسوبات حاصل از آنها اهمیت زیادی در فرایندهای مدیریتی دارد. یکی از کارامدترین مدل‌های تخمین مقدار رسوبات حاصل از جاده‌های جنگلی، مدل فرسایش سطحی واشینگتن است که در جنگل‌های ایالات متحده تولید و برای استفاده به کل جهان عرضه شد؛ اما محدودیت اصلی آن استفاده نکردن از داده‌های مربوط به دامنۀ خاکریزی است. از این‌رو با توجه به ویژگی‌های خاص جنگل‌های شمال ایران از جمله شیب زیاد دامنه‌ها و نوع گونه‌های درختی و درختچه‌ای، این عامل به‌عنوان فاکتور احتمالی در تغییر نتایج مدل بررسی شد. این پژوهش در سری سه طرح جنگلداری چلوند واقع در حوزه یک جنگل‌های شمال ایران انجام گرفت. طول کل جاده‌های بررسی‌شده 5/5 کیلومتر بود که به 48 قطعه نمونه با ویژگی‌های همگن تقسیم و اطلاعات لازم برای اجرای مدل در آنها برداشت شد. نتایج مدل، مقدار تخمینی رسوبات حاصل از سطح جاده و دامنۀ خاکبرداری را 786/94 تن در کیلومتر بر سال برآورد کرد. سپس اطلاعات مربوط به دامنۀ خاکریزی نیز وارد و مدل دوباره اجرا شد. مقدار رسوبات حاصل از دامنۀ خاکریزی 4/3 تن بر کیلومتر در سال پیش‌بینی شد. مقایسۀ نتایج مدل در حضور و نبود اطلاعات دامنۀ خاکریزی با استفاده از آزمون تی نشان داد که تفاوت مشاهده‌شده بین نتایج حاصل معنی‌دار نیست. از این‌رو می‌توان نتیجه گرفت که اضافه کردن ویژگی‌های مربوط به دامنۀ خاکریزی نمی‌تواند تأثیر معنی‌داری در تغییر نتایج نهایی حاصل از مدل در منطقۀ پژوهش داشته باشد.https://www.ijf-isaforestry.ir/article_166220_5f7aad4eb09c4ad7cdf231b74eee60a8.pdfانجمن علمی جنگلبانی ایرانمجله جنگل ایران2008-611315320231122The effect of some anthropogenic disturbances on the structure of oak forests in the Central Zagrosاثر برخی عوامل انسان‌ساز ایجادکنندۀ تنش بر ساختار جنگل‌های بلوط زاگرس مرکزی36137617921110.22034/ijf.2023.360913.1890FAایمانظفریان ریگکیدانشآموختۀ کارشناسی ارشد جنگلداری، دانشکدۀ منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکردعلیسلطانیدانشیار گروه علوم جنگل، دانشکدۀ منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکردعلیجعفریدانشیار گروه محیط زیست، دانشکدۀ منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکردJournal Article20221006Introduction: Oak forests in the Zagros region are under continuous anthropogenic disturbances, leading to a decline in their extent and deterioration in the qualitative structure of the stands. Field-based models can predict shifts in forest structure indices due to disturbance long before forest cover is depleted. This study examines the effects of anthropogenic land uses on key structure indices of oak forests in the Central Zagros.<br />Materials and Methods: Forest stand structure indices in five land uses were measured by field survey on 78 sample plots in 11 forests over an area of about 24,000 ha in the rural area of Mashayekh, Central Zagros. Depending on the area, six to nine systematically randomly designated one-hectare plots were measured at the same distance in each forest. In addition, one-meter square plots were sampled for non-tree cover. One-way ANOVA and General Linear Models were used to determine discriminant indices and analyze the effects of anthropogenic disturbance, respectively.<br />Results: Except for oak density, structural indices differed significantly among the studied stands. This study did not find any differences in cover, number of trees, and non-tree species under different levels of disturbance (protection and destruction). The average number of shoots per stool decreased with increasing understory cultivation and proximity to villages, while the average diameter of shoots increased, indicating that farmers were removing young trees and shoots. Different levels of grazing and distance from the road had no effect on the structural index of the forest. The implementation of the conservation program in two forests in Kavand and Doto led only to an increase in the average height of trees and not to any other structural improvement.<br />Conclusion: Long before causing a reduction in forest area or a decrease in tree density, the effects of anthropogenic disturbance on the structure of coppiced woodlands were manifested in the diameter of trees and the number of shoots-per-stool. In addition, the decadal protection of the forest stands led to an increase in the average height of the trees. This suggests that the impact of anthropogenic disturbance on forest structure precedes the depletion of forest cover. Therefore, it is necessary to consider these early indicators in forest management plans.مقدمه: جنگل‌های بلوط زاگرس به‌طور مستم در معرض تنش‌های انسان‌ساز قرار دارند، چنانکه نه‌تنها وسعت آنها در حال کاهش است، بلکه ساختار کیفی توده‌ها نیز کاهش می‌یابد. مدل‌ها براساس اطلاعات میدانی می‌توانند تغییر شاخص‌های ساختار جنگل بر اثر عوامل تنش‌زا را قبل از کاهش وسعت جنگل پیش‌بینی کنند. این تحقیق به اثر برخی از عوامل اصلی تنش‌زای انسانی بر شاخص‌های اصلی جنگل‌های زاگرس مرکزی می‌پردازد.<br />مواد و روش‌ها: شاخص‌های ساختاری توده‌های جنگلی تحت پنج کاربری ارضی در ۷۸ قطعه نمونه و ۱۱ تودۀ جنگلی در گستره‌ای به وسعت حدود ۲۴ هزار هکتار از دهستان مشایخ در زاگرس مرکزی توسط پیمایش زمینی اندازه‌گیری شدند. اندازه‌گیری در هر توده، بسته به مساحت در شش تا نه قطعه نمونۀ یک هکتاری به‌صورت سیستماتیک تصادفی با فاصلۀ یکسان انجام گرفت. همچنین از ریز‌قطعات نمونۀ یک متر مربعی برای نمونه‌برداری از پوشش غیردرختی استفاده شد. آنالیز واریانس یکطرفه برای تعیین شاخص‌های تفکیک‌کننده و مدل خطی عمومی برای تحلیل اثر تنش‌های انسان‌ساز بر جنگل به‌کار گرفته شد.<br />نتایج: به‌جز شاخص تراکم درختان بلوط، بقیۀ مشخصه‌های ساختاری در بین توده‌ها متفاوت بودند. این تحقیق نتوانست تفاوتی در درصد پوشش، تعداد اشکوب و تعداد گونه‌های درختی و غیردرختی در بین سطوح تنش (حفاظت و تخریب) بیابد. با افزایش سطح زراعت زیراشکوب و با نزدیک شدن به روستا از متوسط تعداد جست در هر جست‌گروه کاسته و بر قطر متوسط درختان افزوده شد که نشانۀ حذف درختان جوان توسط زارعان بود. سطوح متفاوت چرا و نزدیکی به جاده، تفاوتی در شاخص‌های ساختاری جنگل ایجاد نکرد. اعمال برنامه‌های حفاظتی در دو تودۀ جنگلی کاوند و دوتو، تنها سبب افزایش متوسط ارتفاع درختان شد و بهبود ساختاری دیگری به وجود نیاورد.<br />نتیجه‌گیری: اثر تنش‌های انسان‌ساز بر ساختار جنگل‌های شاخه‌زاد قبل از آنکه سبب کاهش وسعت یا تراکم درختان شود، در قطر درختان و تعداد جست در هر جست گروه نمود می‌یابد. همچنین حفاظت توده‌های جنگلی به‌مدت دو دهه به افزایش متوسط ارتفاع درختان می‌انجامد.https://www.ijf-isaforestry.ir/article_179211_bd03e02ab410bab18a8d5000681b58e4.pdfانجمن علمی جنگلبانی ایرانمجله جنگل ایران2008-611315320231122Estimation of nature tourism carrying capacity in the mangrove forests of Khamir and Qeshmبرآورد ظرفیت برد گردشگری طبیعت در جنگل‌های مانگرو خمیر و قشم37739217239610.22034/ijf.2023.377077.1911FAپروانهسبحانیدانشجوی پسادکتری، گروه محیط زیست، دانشگاه تهران، دانشکدۀ منابع طبیعی، کرج، ایران0000-0001-9878-3768افشیندانه کاراستاد گروه محیط زیست، دانشگاه تهران، دانشکدۀ منابع طبیعی، کرج، ایران0000-0003-0641-9286Journal Article20221228<strong>Introduction:</strong> The control and management of tourist impacts through the estimation of tourism carrying capacity is an effective strategy for preserving the values of recreational areas and promoting sustainable nature tourism development. This study aims to cquire management decisions to control tourist numbers and mitigate their threatening impacts on the mangrove forests of the Khamir and Qeshm area by estimating the nature tourism carrying capacity.<br /><strong>Materials and Methods:</strong> Given the conditions of the study area and its biological limitations, the carrying capacity was estimated in accordance with the framework of the IUCN guidelines (2003), across three levels: physical, real, and effective.<br /><strong>Findings:</strong> The results showed that the annual physical carrying capacity is equivalent to 29,088,095 tourists. Considering the climatic limitations and the impossibility of tourism activities in 7 months of the year, the actual carrying capacity was estimated to be 12,217,000 people. Tourists can visit this area or engage in compatible recreational activities during months with favorable climatic conditions (including December, January, February, March, and April). Finally, the effective carrying capacity in the mangrove forests of Khamir and Qeshm, based on the area size and the number of environmental guardians required to manage and control this area, is equal to 1,710,380 people per year.<br /><strong>Conclusions:</strong> According to the results, managers and decision-makers can protect and promote sustainable nature tourism development in this area by controlling the number of tourists. This ensures that while its tourism capabilities are being exploited, minimal destruction and damage are caused to these valuable natural reserves.مقدمه: کنترل و مدیریت اثرهای گردشگران از طریق برآورد ظرفیت برد گردشگری، اقدامی مؤثر در زمینۀ حفظ ارزش‌های مناطق تفرجی و توسعۀ طبیعت‌گردی پایدار در این مناطق است. بر این اساس در پژوهش حاضر با هدف اتخاذ تصمیم‌های مدیریتی برای کنترل تعداد گردشگران و کاهش اثرهای تهدیدکنندۀ آنها بر جنگل‌های مانگرو خمیر و قشم، ظرفیت برد گردشگری طبیعت برآورد شد.<br />مواد و روش‌ها: با در نظر گرفتن شرایط محدودۀ پژوهش و محدودیت‌های زیستی منطقه، ظرفیت برد مطابق با چارچوب دستورالعمل ذکرشده (2003) IUCN در سه سطح فیزیکی، واقعی و مؤثر برآورد شد. <br />یافته‌ها: نتایج نشان داد که ظرفیت برد فیزیکی سالانه 29,088,095 نفر گردشگر است. ظرفیت برد واقعی نیز با توجه به محدودیت‌های اقلیمی و ممکن نبودن فعالیت‌های گردشگری در هفت ماه از سال 12,217,000 نفر برآورد شد که گردشگران در ماه‌هایی با شرایط اقلیمی مطلوب (شامل ماه‌های آذر، دی، بهمن، اسفند و فروردین) می‌توانند از این منطقه بازدید کنند یا در آن به فعالیت‌های تفرجی سازگار بپردازند. در نهایت ظرفیت برد مؤثر در جنگل‌های مانگرو خمیر و قشم با توجه به وسعت و تعداد محیط‌بانان لازم برای مدیریت و کنترل منطقه 1,710,380 نفر در سال است.<br />نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج، مدیران و تصمیم‌گیران می‌توانند با کنترل تعداد گردشگران، برای حفاظت و توسعۀ طبیعت‌گردی پایدار در این منطقه اقدام کنند، به‌طوری که ضمن بهره‌برداری از قابلیت‌های گردشگری آن، حداقل تخریب و آسیب به این ذخایر ارزشمند طبیعی وارد شود.https://www.ijf-isaforestry.ir/article_172396_d66376a78b1f8c1709046584b66eb53f.pdf