تأثیر تیمارهای مختلف بر جوانه‏ زنی بذر گونة سنجد تلخ (Hippophae rhamnoides L.) در آزمایشگاه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

این پژوهش برای اولین بار در ایران به ‌منظور معرفی درختچة پیش ‌آهنگ جنگلی و دارویی سنجد تلخ و تعیین تأثیر تیمارهای مختلف بر جوانه ‏زنی بذور این گونه در آزمایشگاه انجام پذیرفت. برای این منظور بذور مبدأ قزوین پس از ضدعفونی و تیمارهای مختلف شامل: 1- شاهد 2- سرمادهی 3- یخ‌آب 4- آب داغ 5- آب‌آهک و 6- جیبرلین در قالب طرح کاملاً تصادفی در چهار تکرار 25 بذری در پتری‌دیش کشت شدند و در ژرمیناتور قرار گرفتند. در پایان دوره، شاخص‌های درصد جوانه‏زنی، میانگین طول ساقه‌چه، میانگین طول ریشه ‌چه، ضریب آلومتری، تعداد ساقه‌ چه، تعداد ریشه‌ چه، میانگین زمان جوانه‏ زنی، سرعت جوانه‏ زنی، شاخص بنیة بذر و قدرت (انرژی) جوانه ‌زنی محاسبه شد. میانگین درصد جوانه‏زنی تیمارهای شاهد، سرمادهی، یخ‌آب، آب داغ، آب‌آهک و جیبرلین به‌ترتیب 33، 12، 41، 4، 9 و 32 درصد به‌دست آمد. نتایج تجزیة واریانس یکطرفه نشان داد که بیشترین درصد جوانه‏ زنی، تعداد ساقه‌ چه، تعداد ریشه‌ چه و شاخص بنیة بذر در تیمار یخ‌آب است. در تیمار جیبرلین بیشترین مقدار صفات میانگین طول ساقه‏ چه، میانگین طول ریشه‌ چه و سرعت جوانه ‏زنی و کمترین میانگین زمان جوانه ‌زنی دیده شد. ضریب آلومتری در تیمار سرمادهی بیشترین مقدار، و انرژی جوانه‏ زنی در تیمار شاهد بیشترین مقدار را نشان داد. به جز میانگین زمان جوانه ‌زنی، کمترین مقدار صفات مورد بررسی در تیمار آب داغ رخ داد. با توجه به ارزش‌های گوناگون این درختچه نظیر مقاومت به خشکی، تثبیت‌کنندگی ازت و خاصیت دارویی کم‌نظیر آن تحقیق بیشتر توصیه می ‌شود. 

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Effect of different treatments on Hippophae rhamnoides seed germination in laboratory

چکیده [English]

This paper intended to introduce the pioneer and medicinal sea-buckthorn shrubs for the first time. The effects of different treatments on seed germination seeds of these species were studied in the laboratory. Seeds of Qazvin origin were placed in Petri dishes in germinator after anti-infection and pretreatments. Seed treatments including 1) control, 2) temperature, 3) ice water; 4) hot water 5) lime juice 6) gibberellins were sown in a completely randomized design with four 25 seed replicates. At the end of the experiment, indices of germination percentage, mean shoot length, mean root length, coefficient allometry, shoot number, root number, mean day germination, energy of germination, rate of germination and seed vigor index were calculated. Average germination percentage of treatments for control, cold, ice water, hot water, lime juice and gibberellins were 33, 12, 41, 4, 9 and 32, respectively. The result of ANOVA showed that highest percentage of germination percentage, shoot number, root number and seed vigor index were observed in water ice treatment. The highest value of mean shoot length, mean root length, rate of germination and least value of mean day germination were observed by gibberellins treatment. Allometry coefficient in cold treatment showed the highest value and the highest germination energy was seen in control treatment. Lowest traits occurred mostly in the hot water treatment except mean day germination. Further research suggests for Hippophae rhamnoides L. due to drought tolerance, nitrogen fixation effect and its unique pharmacological properties.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Elaeagnus rhamnoides
  • Germination
  • Ice water
  • Pharmaceutical
  • Sea buckthorn