رابطۀ توسعۀ ریشه با میزان مقاومت به خشکی در دو گونۀ اکالیپتوس (Eucalyptus microtheca Muell و Eucalyptus sargentii Maiden)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار پژوهشی بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی، استان یزد، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، یزد

2 استاد گروه زیست‌فناوری مؤسسۀ تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران

3 کارشناس پژوهش بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی، استان یزد، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، یزد

چکیده

تنش خشکی از مهم‌ترین عوامل کاهش رشد و عملکرد گیاهان محسوب می‌شود. با توجه به پیچیدگی عوامل تأثیرگذار بر میزان تحمل یا مقاومت به خشکی در گیاهان، دستیابی به سازوکارهای مربوط، محققان را با چالش مواجه کرده است. مطالعۀ گسترش ریشه می‌تواند به‌عنوان یک شاخص مهم در این زمینه مطرح شود. بر این اساس، در این تحقیق چگونگی گسترش ریشۀ دو گونۀ اکالیپتوس تحت تأثیر تنش خشکی و در اعماق مختلف خاک در شرایط لایسیمتری مورد توجه قرار گرفت. تنش خشکی در سه سطح آبیاری کامل (100 درصد ظرفیت زراعی)، تنش ملایم (70 درصد ظرفیت زراعی) و تنش شدید (40 درصد ظرفیت زراعی) در سه تکرار اعمال و تأثیر آن بر توسعۀ وزنی ریشه در شش عمق 20-0، 40-20، 60-40، 80-60، 100-80 و 120-100 سانتی‌متری بررسی شد. نتایج نشان داد که با افزایش تنش خشکی، ریشۀ تولید‌شده در هر دو گونه کاهش معنی‌داری داشت. ریشۀ تولید‌شده در سطوح مختلف تنش خشکی در E. microtheca بیشتر از E. sargentiiبود. در شرایط تنش خشکی، نفوذ عمقی ریشه در E. microtheca بیشتر از E. sargentii بود، به‌گونه‌ای که مقاومت بیشتر آن‌را به تنش خشکی نسبت به E. sargentii نشان داد. E. microtheca می‌تواند با سازوکار توسعۀ ریشه در اعماق خاک، با خشکی مقابله کند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The relationship between root development and drought resistance of two Eucalyptus species (Eucalyptus microtheca Muell and Eucalyptus sargentii Maiden)

نویسندگان [English]

  • Hadi Rad 1
  • Mohammad Hosain jazireie 2
  • Mehdi Soltani 3
چکیده [English]

Drought stress is one of the most important factors reducing the plant growth and yield. Due to the complexity of factors affecting the drought tolerance or resistance in plants and access to relevant mechanisms, researchers are faced with challenges. Studying the root development can be considered as an important indicator in this regard. On the basis of this study how the development of two species of Eucalyptus roots under drought conditions and at different depths in lysimetric conditions were taken into account. Drought stress was applied in three irrigation levels, including: 100% field capacity (control), 70% field capacity (moderate stress) and 40% field capacity (sever stress) in three replicates. Effects of drought stress on root weight development were studied in six deeps, including: 0-20, 20-40, 40-60, 60-80, 80-100 and 100-120 cm. The results showed that increasing drought stress reduced the roots development in both species significantly. E. micortheca produced more roots than E. sargentii in varying levels of drought stress. The roots of E. microtheca had more deep penetration than E. sargentii in all drought stress treatments. Due to the reasons mentioned, E. microtheca is more resistant to drought stress than E. sargentii.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Drought stress
  • Eucalyptus microtheca
  • Eucalyptus sargentii
  • root