اثر اندازه روشنه‌های پوشش تاجی بر فعالیت‌های زیستی و اجزای مادة آلی خاک در یک تودة جنگلی راش

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

دانشگاه تربیت مدرس

چکیده

در اکوسیستم‌های جنگلی، روشنه‌های پوشش تاجی اهمیت زیادی در چرخة عناصر غذایی دارند. در پژوهش حاضر، ارتباط سطوح مختلف روشنه‌ها (200، 400، 600 و >600 مترمربع) با مشخصه‌های زیستی (زی‌تودة کرم‌های خاکی، تنفس میکروبی، معدنی شدن نیتروژن، زی‌تودة میکربی کربن، زی‌تودة میکروبی نیتروژن، کربن و نیتروژن آلی ذره‌ای) و فیزیکوشیمیایی (وزن مخصوص ظاهری، بافت، رطوبت، اسیدیته، کربن، نیتروژن، فسفر، پتاسیم و کلسیم قابل‌جذب) خاک (عمق 15-0 سانتی‌متری) در جنگل‌های راش سردآبرود کلارآباد بررسی شد. نمونه‌برداری خاک از سه نقطه در بخش مرکزی هر روشنه و همچنین زیر تاج‌پوشش بسته صورت گرفت و یک نمونة ترکیبی از هر موقعیت برای بررسی به آزمایشگاه انتقال داده شد. مطابق با یافته‌ها، مشخصه‌های فیزیکوشیمیایی خاک (به‌جز محتوای سیلت و کلسیم قابل جذب) به‌طور معنی‌داری متأثر از سطوح مختلف روشنه‌ها بود. همچنین بیشترین تجمع کرم‌های خاکی در زیر تاج‌پوشش بسته بود و با افزایش سطح روشنه‌ها از جمعیت آنها کاسته شد. مقادیر مشخصه‌های تنفس میکربی، معدنی شدن نیتروژن، کربن و نیتروژن آلی ذره‌ای با افزایش سطح روشنه‌ها دارای روند افزایشی بود. زی‌تودة میکروبی کربن در زیر تاج‌پوشش بسته نسبت به سطوح مختلف روشنه‌ها مقادیر بیشتری را نشان داد، درحالی که بیشترین مقدار زی‌تودة میکروبی نیتروژن به روشنه‌های با سطح 400 مترمربع اختصاص داشت. مطابق پژوهش حاضر، بیشترین مقادیر مشخصه‌های زیستی و شیمیایی خاک به روشنه‌های تاجی با سطح 400 مترمربع اختصاص داشت و در روشنه‌های بزرگ‌تر به دلیل تجزیة زیاد و آبشویی‌های فراوان کاهش عناصر غذایی خاک مشاهده شد. 

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Effect of canopy gaps area on soil biological activities and organic matter fractions in a Beech forest stand

نویسنده [English]

  • Yahya Kooch
چکیده [English]

In forest ecosystems, canopy gaps play an essential role in soil nutrient cycling. In this study, the relationship among different areas of canopy gaps (200, 400, 600 and > 600 m2), biological (e.g., earthworm biomass, microbial respiration, N mineralization, C microbial biomass, N microbial biomass and particulate organic matter of C and N) and also physico-chemical (e.g., bulk density, texture, moisture, pH, organic C, total N and available P, K and Ca) properties, from the top 15 cm of soil, was studied in Beech forests of Sardabrood located in Kelarabad. Three points were considered in center of each canopy gap and also closed canopy, soil samples were taken and mixed due to transferring to laboratory for analysis. According to findings, whole of soil physico-chemical properties (except for silt content and available Ca) were significantly affected by different canopy gaps areas. Also, the highest earthworm's assemblage was under closed canopy and the population was decreased with increasing of canopy gap areas. The characters of microbial respiration, N mineralization and particulate organic of C and N showed ascending trend with increasing of canopy gap areas. Carbon microbial biomass was significantly higher under closed canopy than in different canopy gap areas, whereas the highest amount of N microbial biomass was found within 400 m2 gap areas. According to our data, the highest values of soil chemical and biological properties were related to 400 m2 gap areas. In larger canopy gap areas, soil nutrient elements are decreased due to high decomposition and leaching.

کلیدواژه‌ها [English]

  • canopy gap area
  • C microbial biomass
  • N microbial biomass
  • particulate organic of C
  • particulate organic of N