تحلیل مکانی و آماری مشخصه¬های کمی توده¬های ارس منطقة چهارباغ گرگان با توجه به خصوصیات توپوگرافی و فیزیکی خاک

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

به‌منظور تحلیل مکانی و آماری مشخصه‌های کمی توده‌های ارس با توجه به خصوصیات توپوگرافی و خاک، مساحتی در حدود 4700 هکتار از منطقة چهارباغ گرگان انتخاب شد. نقشه‌های شیب، جهت، ارتفاع از سطح دریا و زمین‌شناسی منطقة مورد نظر در محیطGIS  تهیه شد و پس از روی‌هم اندازی این نقشه‌‌ها، واحدهای همگن شکل زمین تهیه شد. در هر واحد همگن تعدادی قطعه نمونه به‌طور تصادفی انتخاب و در مجموع 149 قطعه نمونه به مساحت 10 آر در منطقه پیاده شد و در هر یک از آنها، قطر برابر سینه، تعداد درختان در قطعات نمونه، سطح تاج‌پوشش و ارتفاع درختان برداشت شد. برای تجزیه‌وتحلیل بین واحدهای همگن از آنالیز واریانس و آزمون مقایسه‌ای دانکن استفاده شد. نتایج نشان داد مقادیر مشخصه‌های تعداد در هکتار، درصد تاج‌پوشش، قطر سطح مقطع متوسط و سطح مقطع برابر سینه اختلاف معنی‌داری در بین واحدهای همگن دارند. نتایج به‌دست‌آمده از مدل رگرسیونی غیرخطی نشان داد که مدل غیرخطی متغیرهای جهت و شاخص رطوبتی به‌عنوان بهترین مدل برای توصیف مشخصة تعداد در هکتار (85/4= RMSE و 57/0=R2adj) و مدل غیرخطی متغیرهای جهت، سنگ و سنگریزه و شاخص رطوبتی به‌عنوان بهترین مدل برای توصیف سطح تاج‌پوشش(67/2= RMSE و 49/0=R2adj) است. بهترین مدل برای توصیف سطح مقطع برابرسینه، مدل غیرخطی متغیرهای جهت، سنگ و سنگریزه، قدرت جریان آب و شاخص رطوبتی (1/2= RMSEو 56/0=R2adj) بود. همچنین مدل غیرخطی جهت، سنگ و سنگریزه، قدرت جریان آب و شاخص رطوبتی به‌عنوان بهترین مدل برای توصیف قطر سطح مقطع متوسط (4/3=RMSE و 50/0=R2adj) ارزیابی شد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Spatial and statistical analysis of quantitative characteristics of Juniperus stands in Chahar-bagh of Gorgan regarding to topographic and soil features

چکیده [English]

In order to analyze the quantity of Juniperus stands spatially and statistically and their relationships to topographic and edaphic features, an area of 4700 ha was selected in the Chahar-Bagh region at the Gorgan. The maps of slope, aspect, elevation and geology in GIS environment were overlaid to generate homogenous landform units. In each unit, some 0.1 ha sample plots were randomly selected in GIS environment. 149 sample plots were established in the field. Within each sample plot, diameter at breast height, number of trees, canopy cover and height of trees were recorded. Analysis of variance (ANOVA) and Duncan comparative analysis were used to compare the properties among landform unites. The results showed that landform units were different significantly in terms of number of trees per hectare, canopy cover percentage, mean diameter of basal area and basal area at breast height. Results of nonlinear regression model showed that aspect and wetness index were the best predictors for the number of trees per hectare (R2adj= 0.57). Also a nonlinear component of aspect, stone and wetness index were the best predictors for modeling the canopy cover (R2adj=0.49). In addition, a nonlinear component of variables containing aspect, stone, wetness index and stream power was the best model for basal area at breast height prediction (R2adj= 0.56). A nonlinear component of variables including the aspect, stone, stream power and wetness index were also the best predictors to model the diameter of basal area at breast height (R2adj= 0.50). 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Juniperus stand
  • Quantitative characteristics
  • Landform units
  • Chahar-Bagh
  • Terrain features
  • GIS