اثر مبدأ بذر و تیمارهای شیمیایی بر صفات جوانه‌زنی بذر نیم‌رس نمدار

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد گروه جنگلداری، دانشکدۀ منابع طبیعی دانشگاه تربیت مدرس، نور

2 دانشجوی دکترای جنگلداری، دانشکدۀ منابع طبیعی دانشگاه تربیت مدرس، نور

3 استادیار گروه محیط زیست، دانشکدۀ منابع طبیعی دانشگاه تربیت مدرس، نور

چکیده

یکی از مشکلات تکثیر درختان جنس نمدار، جوانه‌زنی اندک بذرهای آنهاست. در این تحقیق، تیمارهای مختلف تحریک جوانه‌زنیدر بذرهای نیم‌رس نمدار(Tilia rubra subsp. caucasica form angulata Rupr.)، جمع‌آوری‌شده از دو مبدأ ارتفاعی میان‌بند و بالابند (به‌ترتیب 500 و 1500 متر از سطح دریا) جنگل‌های چمستان بررسی شد. بذرهای نیم‌رسِ با پریکارپ هر مبدأ به‌صورت: 1. لایه‌گذاری سرد؛ 2. آغشته به هیدروکسید سدیم+لایه‌گذاری سرد؛ 3. بذرهای نیم‌رس، بدون پریکارپ به‌صورت جیبرلیک اسید+لایه‌گذاری سرد؛ و 4. کینتین اسید+لایه‌گذاری سرد در قالب طرح کاملاً تصادفی آزمایش شدند. بیشترین درصد جوانه‌زنی (87 درصد) به بذرهای بالابندِ بدون پریکارپ، تیمار‌شده به‌ترتیب با جیبرلیک اسید+لایه‌گذاری سرد، و کنتین اسید+لایه‌گذاری سرد مربوط بود. بیشترین سرعت جوانه‌زنی (6 بذر در هفته) به بذرهای میان‌بندِ با پریکارپ، تیمارشده به‌ترتیب با لایه‌گذاری سرد، و آغشته به جیبرلیک اسید+لایه‌گذاری سرد اختصاص داشت. کمترین میانگین زمان جوانه‌زنی (20 روز) به بذرهای میان‌بندِ با پریکارپ (فقط لایه‌گذاری سرد شده) متعلق بود. به‌طور کلی، اگرچه بذرهای نیم‌رس بدون پریکارپِ بالابند، آغشته به جیبرلیک اسید (و کینتین اسید)+لایه‌گذاری سرد دارای درصد جوانه‌زنی مناسبی بودند، بذرهای نیم‌رس با پریکارپ میان‌بند (فقط لایه‌گذاری سرد) جوانه‌زنی قابل قبولی را در زمان کوتاه‌تری نشان دادند. با وجود این، در تحقیقات آینده، بررسی اثر تیمارها بر شاخص بنیۀ بذر و رشد‌و‌نمو نهال نمدار برای به‌کارگیری شیوۀ مناسب تکثیر بذر و تولید نهال آن در نهالستان توصیه می‌شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Effect of provenance and chemical treatments on the germination characteristics in immature seed of linden

نویسندگان [English]

  • Tabari Masoud 1
  • Arash Amini 2
  • Hosseini Seyed Mohsen 1
  • Hamed Yousefzadeh 3
1 Prof., Faculty of Natural Resources and Marine Sciences, Tarbiat Modares University, Noor, I. R. Iran
2 Ph.D. Student, Faculty of Natural Resources and Marine Sciences, Tarbiat Modares University, Noor, I. R. Iran
3 Assistant Prof., Faculty of Natural Resources and Marine Sciences, Tarbiat Modares University, Noor, I. R. Iran
چکیده [English]

One of the problems of propagation of lindens (Tilia spp.) is low seed germination. In this research, different treatments for stimulating the germination in immature seeds of Tilia rubra subsp. caucasica form angulata collected from middle altitude (500 m a.s.l.) and high altitude (1500 m a.s.l.) of Chamestan forests (northern Iran) were examined. In both altitudinal seed sources, immature seeds with pericarp were subjected to 1) cold stratification, and 2) imbibed with NaOH (30%)+cold stratification. Also, immature seeds without pericarp were examined as 1) imbibed with GA3 (500 mg/l)+cold stratification, and 2) kinetin acid (1 mg/l)+cold stratification. The most germination percentage (87%) allocated to non-pericarp seeds of higher altitude, treated respectively, with 1) GA3+cold stratification, and 2) kinetin acid+cold stratification. The most germination speed (6 seeds/week) belonged to seeds of with pericarp collected from middle altitude, treated respectively with 1) cold stratification, and 2) imbibed with GA3+cold stratification. The lowest mean germination time (20 days) allocated to seeds with pericarp of middle altitude (only cold stratified). Generally, eventhough, non-pericarp immature seeds of higher altitude, imbibed with GA3 (and kinetin acid)+cold stratification had favorable germination percentage, the immature seeds with pericarp of lower altitude (only cold stratified) represented satisfaction germination percentage along the shorter period. However, in future investigations, effect of treatments on seed vigor index and growth of Tilia seedling in order to employ the proper method for seed propagation and seedling production of this species in nursery are advised.

کلیدواژه‌ها [English]

  • GA3
  • Germination percentage
  • Kinetin acid
  • Seed source
  • Seed vigor index