بررسی عوامل مؤثر بر رویش قطری و مرگ‌ومیر تک‌درختان در تودۀ ناهمسال

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجو دکتری، گروه جنگلداری و اقتصاد جنگل، دانشکدۀ منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج

2 استاد، گروه جنگلداری و اقتصاد جنگل، دانشکدۀ منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج

3 استاد، گروه مهندسی و فناوری کشاورزی، دانشکدۀ کشاورزی دانشگاه تهران، کرج

4 استادیار، دانشگاه علوم زیستی نروژ، نروژ

چکیده

امروزه اهمیت مدل‌های رویشی به‌عنوان ابزار مهم مدیریتی و عوامل مؤثر بر آنها بر کسی پوشیده نیست. بنابراین در تحقیق حاضر به بررسی عوامل مؤثر بر مدل‌های رویشی پرداخته شده است. بدین منظور از داده‌های 256 قطعه نمونۀ دائمی جنگل خیرود مربوط به سال‌های 1382 و 1391 استفاده شد. ابتدا، ارتباط عوامل فیزیوگرافی شامل شیب، جهت و ارتفاع با حاصلخیزی رویشگاه برای گونۀ راش با استفاده از یک مدل رگرسیونی تجربی به‌دست آمد. سپس عوامل مؤثر بر رویش قطری و مرگ‌ومیر تک‌درختان با استفاده از روابط رگرسیونی بررسی شد. همچنین به‌منظور درک بهتر اثرگذاری عوامل مذکور، گونه‌های درختی به چهار گروه راش، ممرز، بلندمازو و سایر گونه‌ها تفکیک شدند. به‌منظور ارزیابی مدل از سه آمارۀ RMSE، MBE و ضریب ‌کارایی استفاده شد. نتایج نشان داد که رابطۀ شاخص حاصلخیزی با سه عامل جهت، شیب و ارتفاع از سطح دریا به‌ترتیب به‌صورت سینوسی، کاهشی، ابتدا افزایش و سپس کاهشی است. همچنین، رفتار شاخص‌های تحت بررسی در ارتباط با گونه‌های درختی مختلف، متفاوت بود. به‌عنوان نمونه در مدل رویش قطری گونۀ راش همۀ شاخص‌های یادشده به‌جز شاخص حاصلخیزی و تنوع شانون- وینر اثر معنی‌دار داشتند و استفاده از این شاخص‌ها برای گونۀ راش، موجب کاهش خطا و اریبی و افزایش کارایی مدل شد. مدل مرگ‌ومیر نیز با درصد پیش‌بینی صحیح زیاد ارائه شد. به‌طور کلی تحقیق حاضر نشان داد که رابطۀ مدل‌های رویشی با شاخص‌های مختلف پیچیدگی زیادی دارد و باید تحقیقات بیشتری انجام پذیرد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Study of Effective Factors on Diameter increment and Mortality of Individual trees in uneven-aged stand

نویسندگان [English]

  • Abotaleb Salehnasab 1
  • Manochehr Namiranian 2
  • M Omid 3
  • A Soltani 4
1 Ph.D., Dept. of Forestry and forest Economics, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Karaj, I. R. Iran
2 Professor, Dept. of Forestry and forest Economics, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Karaj, I. R. Iran
3 Professor, , Dept. of Agricultural Engineering and Technology, Faculty of Agricultural, University of Tehran, Karaj, I. R. Iran
4 Assistant Professor, Norwegian University of Life Sciences, Norway
چکیده [English]

Today, the important of growth models as an important management tool and factors affecting them is clear. So, in this study, factors affecting the growth models were examined. Data from 256 permanent sample plots for the years 2003 and 2012 of Kheyroud Forest was used. First, the relationship between topographic factors including slope, direction and altitude with site productivity for beech was obtained using an empirical regression model. Then, the factors affecting the individual trees diameter increment were investigated using regression relations. Also, in order to better understand the effect of these factors, tree species were separated in four species group as beech, hornbeam, chestnut-leaved oak and other species. In order to evaluate the model, three statistics including RMSE, MBE and performance coefficients were used. The results showed that the relationship between the site productivity index and three factors of direction, gradient and elevation is sinusoidal, almost decreasing, at first increased and then decreased. Also, the behavior of the studied indicators in relation to tree species is different. For instance, in the diameter increment model of beech species, all of the indices, except for site productivity and Shannon-Wiener index had a significant effect and the use of these indicators for beech species reduces the error and bias and increases the efficiency of the model. The mortality model was also presented with a high percentage prediction. In general, the present study showed that the relationship between growth models and various indices has a lot of complexity and more research is needed.

کلیدواژه‌ها [English]

  • increment model
  • Fertility
  • Gorazbon district
  • topographic factors